کەیوان هەورامی
372 جار بینراوە 20/1/2017 10:11 PM

کەیوان هەورامی بەرهەمە نوێ کەی بۆ " سنورمیدیا " ئاشکرا ده‌كات



سنور میدیا _ هه‌ورامان خالید 

کەیوان هەورامی وەرگێر و ماموستا خاوەنی چەند بەرهەمێک کە وەرگێرانی بو کردوە لەزمانی فارسی یەوه‌.

چاوپێکەوتنێکی تایبەت لەگەل کەیوان هەورامی

سنورمیدیا: سەرەتای چونە نێو دنیای کتێب خوێندەوەت ساڵی چەند بوو؟

_ بەڵێ، پێم وایە بۆ ساڵی ٢٠٠٣ دەگەڕێتەوە. ئەوسا تازە خوێندنی سەرەتاییم لە هەولێر تەواو كردبوو، بۆ خوێندنی ناوەندی هاتمەوە بۆ بیارە بۆ لای نەنكم كە بە تەنیا دەژی. ڕۆژێک لەنێو كۆمەڵە كتێبێكدا، كە هی خزمانێكی پێشمەرگەمان بوون كۆمەڵە شعرێكی "هێمن موكریانی"م بەرچاو كەوت. تەپ و تۆزەكەی سەریم لابرد و دەستم بە خوێندنەوەی كرد:

چاوەكەم! چاوی ڕەشی تۆ ئافەتی گیانی منە
گیانەكەم برژانگی تیژت نووكە ڕمبی دژمنە
....
ئیدی لەوەو بەدوا دەستم بە خوێندنەوەی شیعر كرد، بە تایبەت شیعری هاوچەرخی فارسی.

 

سنورمیدیا چی وای لێکردی کاری وەرگێران بکەی؟ وەرگێران کارێکی قورس و سەنگینە؟بەتایبەت وەرگێرانی کتێبی نووسەرە بەناو بانگەکان ؟

_ لە ڕاستیدا من بەتەمای كاری وەرگێڕان نەبووم، بیرمە كە چەند ساڵێک لەمەوبەر خەریكی خوێندنەوە كتێبی (( سهراب، مرغ مهاجر / سوهراب، باڵندەی كۆچەر))ی "پەریدوخت سپهەری"بووم، جار جار باسی ناوەڕۆكی كتێبەكە و بەسەرهاتەكانی ژیانی سوهرابم بۆ دۆستی ئازیز "ئارێز حەسەن"دەكرد، ئیدی ئەو، كە بەڕێوەبەری ناوەندی "ئاوێر"ە پێشنیاری وەرگێڕانی بۆ كردم و لەو ساوە تێكەڵی ئەم كارە بووم.


بەڵێ، گەر بەرپرسانە و بە خۆشەویستییەوە كار بكەیت، ئەوا وەرگێڕان كارێكی تەواو تاقەت پڕوكێنە. تەنانەت دەكرێ بڵێم وەرگێڕانی كتێبێک لە دۆخی دوو گیان بوونی ئافرەت دەچێت! تەواوی ماوەی وەرگێڕانی ئەو كتێبە، تۆ بە پارێز و ئازار و دڵەڕاوكێوە دەژیت، دەبێت ئەوەشی بۆ زیاد بكەم كە زۆر جار تووشی سەرمەستییەكی هەژێنەر دێیت و لات وایە لە سەر لووتكەیەكی بەرز دانیشتوویت و لە ژیانی ئادەمیان دەڕوانیت.


سنورمیدیا: وەرگێر پێوستەڕچاوی چی بکات کاتێک بەرهەمێک وەرەگێری یاسای وەرگێران چیە ؟

_ بەر لە هەموو شتێک دەبێت لە بوارێكدا كار بكات كە دڵخوازیەتی یان شارەزاییەكی باشی لەو بوارەدا هەیە، بە زمان و شێوازی ئەو نووسەرە ئاشنابێت كە بڕیارە كتێبێكی وەربگێڕێت، دوای ئەوەش دیسان شێوازی قسەكردن و دوانی كارەكتەرەكانی نێو ڕۆمانێک جیاوازە و بەر لە دەستبەكار بوون، پێویستە بە تەواوی بەو كەسایەتییانە ئاشنا ببێت و شێوەی قسەكردن و جۆری دیگە و خوو و ڕەوشتیان بناسێت تا بتوانێت پەیامی نووسەرەكە بگەیەنێت، دەبێت بزانێ نووسەر لە چ شوێنێكدا دەیەوێ قسەی جددی و پەیامەكانی خۆی بگەیەنێت، هندێک جار ڕووداوێک دروست دەبێت و نووسەر دە لاپەڕەیەک لەسەر ئەو ڕووداوە دەڕوات، دواجار ئەم ڕووداوەش تەنیا بیانوێكە بۆ ئەوەی نووسەر بە چەند دێڕێک دیدی خۆی لەسەر پرسێک بەیان بكات. هەروەها گواستنەوەی دیمەنیش بەباتێكی گرنگی دیكەیە، زۆر جار نووسەر دەیەوێت شتک بڵێت و بەس نایەوێ بە قسە ئەو شت یان پەیامە بگەیەنێ و پەنا بۆ دروستكردنی دیمەنێک دەبات; جا وەرگێڕ دەبێ لەو شوێنانەدا وریابێت و دەرک بە ڕادەی كاریگەری و گرنگیی ئەو دیمەنانە بكات و وەک پێویست بیانگوێزێتەوە. ئەمە ئەو خاڵانەن كە من لە وەختی وەرگێڕاندا ڕەچاویان دەكەم. ئیدی نازانم شێوازی كاركردنی وەرگێڕانی دی چۆنە.

 

سنورمیدیا: کتێبی ((بوون و نەبوون، لە نیگای خەیام و مەولاناوە)) ئەم بەرهەمە سەنگین نەبوو وە حەقی خۆیت پێ داوە ؟

_ بەراورد بەو كارانەی دی كە كردوومن، ئەمە ئاسانترین كار بووە كە من كردوومە، هۆكارەكەشی ئەوە بووە كە ((ئەو فاییلە دەنگییەی دكتۆر ئارەش نەراقی)) زیاد لە "٥٠" جارێک گوێم لێی گرتبوو و دەكرێت بڵێم كۆی وتارەكەیم لەبەر كردبوو. هەر لە سەرەتای گوێ لێ گرتنییەوە ئاواتم بوو كەسێک پەیدا ببێت و ئەم وتارە وەربگێڕێت.


من ناتوانم بڵێم كە داخۆ هەقی خۆیم پێ داوە یان نا. ئەو داوەریكردنە لە دەست خوێنەران و توێژەران دایە. دەكرێت بە جۆرێكی دی وەڵامتان بدەمەوە و بێژم كە خۆشحاڵ و ئاسوودەم بە ئەنجامدانی ئەو كارە، چوونكە وەک پێویست لەگەڵی ژیاوم و كارم لەسەر كردووە.


سنورمیدیا: نووسەر ئارەش نەراقی نامەیکی بۆ ناردیت، چۆن ئەو نامەیەی نارد؟ پەیوەندیی نیوان نووسەر بە کەیوان هەورامی یەوە چۆنە؟

_ بەڵێ، دوای ئەوەی كە بە جانابی دكتۆرم ڕاگەیاند یەكێک لە توێژینەوە ورد و بەپێزەكانیم وەرگێڕاوە، ئەو نامەیەی بۆ ناردم كە تێیدا هەست بە خۆشحاڵییەكی زۆری جەنابیان دەكرێت، دەستخۆشیی كردووە و هیوادارە ئاشناییەكی زیاتری لەگەڵ فەرهەنگ و كلتوری دەوڵەمەندی كوردیدا بۆ بڕەخسێت.


لە ڕاستیدا من بە گشتی كەمدووم، یانی زۆر جار ئەوەندە ئەو كەسانەش نادوێنم كە حەزم بە كارەكانیان هەیە و بە توانای فكری و ئەدەبییان سەرسامم، دوای ئەوەش دەزانم كە كەسانێكی وەک دكتۆر ئارەش هەمیشە سەرقاڵن و دەرفەتێكی ئەوتۆیان نییە، لەبەر ئەوە پەیوەندییەكی بەردەواممان لەنێواندا نییە، تەنیا جار جار لە ڕێگەی نامەوە گف و گۆیەكمان سەبارە بە كارەكانی دەبێت و هەمیشە داوای لێ دەكەم لەسەر توێژینەوە ورد و جوانەكانی سەبارەت بە حەزرەتی ((مەولانای ڕۆحی)) بەردەوام بێت، كە من هەمیشە بە تاسەوە چاوەڕێیانم.

 

سنورمیدیا: لەکارەکانت دا کێ پاڵ پشتیت دەکات؟

_ ڕاستییەكەی ئەوەیە كە من تەنیای تەنیام، لە دوورە و بە شەرمنی خەریكی كاری خۆمم، پێم وایە بە گشتی وەرگێڕان پاڵپشتێكی ئەوتۆیان نییە، یان لایەنی كەم من ئاوهام.


سنورمیدیا کەیوان هەورامی لە ئەدەبدا چ بوارێک زیاتر ئەخوێنتەوە؟

_ شیعر، ڕۆمان، چیرۆک، ڕەخنە، توێژینەوە و ئەدەبیاتی عیرفانی.


سنورمیدیا: بە چی نووسەرێک سەرسامیت؟ بەرهەمەکانی کام نووسەر بە شیاو دەزانیت بۆ کۆمەلگای کوردی کە پێوسیتە بۆ خوێندنەوە؟

_ ژمارەی ئەو نووسەرانە كەم نییە كە ڕۆژانە دەیانناسیت و بە كارەكانیان سەرسام دەبیت وە ناشكرێت لێرە ناوی هەموویان ڕیز بكەین. بەس من هەر لە قۆناغی یەكی زانكۆدا بووم كە دوای ئاشنابوون بە دۆستۆیڤسكی و مەولانای ڕۆحی، بڕیارمدا تەواوی بەرهەمەكانیانی و هەموو ئەو توێژینەوە و كتێبە ڕەخنەییانەش بخوێنمەوە كە لەسەریان نووسراون، دەكرێت بڵێم من زیاتر بەم دوو كەسایەتییە سەرسامم و حەز دەكەم پەیامەكەیان بە خوێنەری كورد بگەیەنرێت.

 

سنورمیدیا: کەیوان هەورامی بو حەز بەدەرکەووتن ناکات لەمیدیاوە؟ لەپایتەخت دا شاری هەولێر بەرهەمێکت بلاوکرایەوە داوات لێکرا ئامەدەبی بەلام ئامەدە نەبووی
ئایە وەرگێر گوشە گیرە یاخود بەکاتی خۆی نازنی جارێ دەرکەوی؟

_ لەوانەیە بە سروشت كەمێک گۆشەگیربم. لە ڕاستیدا من كار بۆ دەركەوتن ناكەم، هەمیشە میدیا قەبارەت زۆر لە قەبارەی ڕاستەقینەی خۆت گەورەتر دەكات و منیش حەزدەكەم هەر بەم قەبارە بچووكەی خۆمەوە دەربكەوم. ئیشكردنی من جۆرێکە لە بەجێ هێنانی ئارەزووی خۆم; كتێبێک دەخوێنمەوە و هەستدەكەم دەبوو نووسەری ئەو كتێبە خۆمبم، چوونكە هەموو هەستە پەنهانەكانی منی دەرخستوون و هەموو ئەو قسانەی كردوون كە لە دڵ و مێشكی مندا پەنگیان خواردووەتەوە. یان شتانێكی تازەی فێركردووم كە دەبوو دەمێک لەوەوبەر بیانزانم; جا لەوێوە كەڵكەڵەی وەرگێڕانی ئەو كتێبەم دەكەوێتە سەر و بە دواڕادەی توانامەوە كاری لەسەر دەكەم.

سنورمیدیا: وا هەست دەکەیت كە وەک وەرگێری خزمەتت بە کتێبخانەی کوردی کردوە؟

_ ههه حەزناكەم شتێک بڵێم بچێتە قاڵبی بەخۆ هەڵدانەوە. بەس لەبەر ئەوە یەكێک لە شێوەزارە دەوڵەمەندە كورییەكان((هەورامی))م لەبەر دەستت دایە، ڕەنگە بتوانم وشە و دەربڕینی گونجاوتر بهێنمە نێو شێوەزاری سۆرانییەوە و بیانناسێنم، گەر ئەمە بە خزمەت حسێب بكرێت، ئەوا خزمەت و ڕێخۆشكەرییەكە بۆ دەوڵەمەندبوون و دروستبوونی زمانێكی گشتگیر و ئەو كتێبانەش كە وەریان دەگێڕم، گەر حسێبی خزمەتكردنیان بۆ بكرێت، ئەوا خزمەتێكە بە كتێبخانەی كوردی.

 

سنورمیدیا: بەرهەمە نوێکەت بەم زوانە بڵاو دەکرێتەوە، دەكرێت باسێکی بکەیت؟

_ بەڵێ، ئەم بەرهەمە نوێیە كە ناونیشانەكەی ((سووک و ڕسواكراوەكان))ە و بە یەكێک لە شاكارەكانی گەورە ڕۆماننوسی ڕووس ((فیۆدۆر دۆستۆیڤسكی)) و یەک لە ڕۆمانە جیهانییەكان دادەنرێت، ئێستە لە كاری وەرگێڕان و پێداچوونەوەی سێبارەی بوومەتەوە و ئامادەی چاپە. ئەم ڕۆمانە لە كاتی نووسینی یەکێكی دی لە شاكارەكانی دۆستۆیڤسكی((یادگارییەكانی یانەی مردوان))دا نووسراوە و لە ساڵی ١٨٦١م لە گۆڤاری "زەمەن"دا بڵاو كراوەتەوە. ڕۆمانەكە بە شێوەكی گشتی باس لە مافی ئافرەت و پێشكەش كردنی عەشقی خۆی بە پیاوی دڵخوازی خۆی و لادان لە داب و چاودێری و كۆنترۆڵی خێزانی دەكات. بەس هاوكات لێوانلێوە لە شیكاری دەروونیی ناوازە و سەرسامكەر بۆ چەند كەسایەتیەكی جیاواز و حەكایەتی پەردە هەڵماڵینە لەسەر دیوە شاراوە و داپۆشراوەكەی ئینسان وە چەندان پرسی و تەوەرەی دیكە، كە دەبنە جێگەی پرسیار و كەڵكەڵەی مێشكی مرۆڤانی هەموو سەردەمێک. ڕۆمانەكە لە لایەن جەماوەری خوێنەرانی ئەو سەردەمەی دۆستۆیڤسكییەوە پێشوازییەكی گەرمی لێ كراوە و خودی نووسەریش لە وەسفیدا دەڵێت: ((بیرۆكەی ڕۆمانەكە گەلێک تایبەتە و سەرلەنوێ دەمخاتەوە سەر زاران.))! نامەوێت لە بارەی ناوەڕۆكی كتێبەكەوە لەمە زیاتر بدوێم، نەكا لە گەورەیی و تۆكمەیی ئەو ڕۆمانە كەم بكەمەوە. خوێنەران دواجار دەستیان پێی ڕادەگات و بەخۆیان داوەریی لەبارەوە دەكەن. تەنیا هەر ئەوەندە دەڵێم كە من زۆر سەرم لەوە سووڕماوە كە تا ئێستە هیچ وەرگێڕێک دەستی بۆ ئەو كتێبە نەبردووە و زۆر بە سادەیی پێشتگوێ خراوە!

 

سنورمیدیا: خاوەنی چەند بەرهەمی وەرگێڕانیت؟

_ بەڵێ، تا ئێستە خاوەنی شەش بەرهەمم لەم بوارەدا، كە بریتین لە:

١.((سوهراب، باڵندەی كۆچەر)) ن: پەریدوخت سپهەری
٢.((شەوە ڕۆشنەكان)) ن: فیۆدۆر دۆستۆیڤسكی.
٣.((بوون و نەبوون، لە نیگای خەیام و مەولاناوە)) ن: ئارەش نەراقی .
٤.((هاوزا)) ن: فیۆدۆر دۆستۆیڤسكی .
٥.((تەقە لە كۆلارەكان مەكەن)) ن: فەریدە چیچەک ئۆغڵو .
٦.((سووک و ڕسواكراوەكان)) ن: فیۆدۆر دۆستۆیڤسكی .

 

سنورمیدیا: چیت هەیە بۆ خوینەرانت لەکۆتایدا؟

_ بەگشتی هیوام سەلامەتی و كامەرانیی هەموو خوێنەرانی ئازیزە. ئومێدەوارم ئەوان ببنە ڕێخۆشكەر بۆ دروستبوونی نەوەیەكی هۆشیارتر و خەمخۆڕتر.

 

 

67192012017_3.jpg

357192012017_4.jpg

417192012017_5.jpg

زۆرترین خوێندراوە

  • یەک ڕۆژ
  • یەک هەفتە
  • یەک مانگ

بۆ زانینی سەرپێچی ئوتۆمبێلەکەت کلیک بکە

سلێمانی هەولێر دهۆک

ڕاپرسی

كام جۆری سیستەمی حوكمڕانی بۆ هەرێمی كوردستان دەگونجێت ؟




    
Copyright © 2015 Snur Media. Developed by Avesta Group and powered by Microsoft Azure