ژن و پیاو
32599 جار بینراوە 3/5/2016 11:06 PM

مژین یان ماچ کردنی عه‌وره تی ژن و پیاو



سنور میدیا 


ئایا ڕای ئیسلام چییه‌ له باره‌ی مژین یان ماچ کردنی عه وره‌تی ژن و پیاو وه‌ک هاوسه‌ر؟

 

لیژنه‌ی وه‌ڵامدانه‌وه‌ی پرسیاره شه‌رعییه‌کان/‌ ده‌نگی ئیسلام له‌ ماڵپه‌ڕی ده‌نگی ئیسلام وه‌ڵای ئه‌و پرسیارانه‌ی بڵاو كردوه‌ته‌وه‌ . 

ده‌قی وه‌ڵامه‌كه‌ 

به ‌ناوی خوای به‌خشنده‌ی میهره‌بان.

سوپاس و ستایش بۆ په‌روه‌ردگار، دروود و ڕه‌حمه‌ت له‌ ‌پێغه‌مبه‌ری ئازیز (صلی الله‌علیه‌ وسلم) و هه‌روه‌ها له‌ ئال و یارانی.

بۆ‌ وه‌ڵامی پرسیاره‌که‌ی به‌ڕێزتان:


ئه‌سڵ له‌ ڕابواردنی نێوانی ژن و مێرد ده‌ستکراوه‌ییه‌، واته‌ هه‌موو شتێک حه‌ڵاڵه‌ ته‌نها ئه‌وانه‌ نه‌بێت به‌ ده‌قێکی شه‌رعی قه‌ده‌غه‌ کرابێت وه‌ک چوونه‌ لای خێزان له‌ ڕێگه‌ی کۆمه‌وه‌(دبر) یان سه‌رجێی وه‌ختی بێنوێژی ئافره‌ت(حه‌یز و بیفاس).. یاخوود ئه‌گه‌ر ئافره‌ته‌که‌ به‌ ڕۆژوو بوو به‌ فه‌رز(ڕؤژووی ڕه‌مه‌زان و ڕۆژووی نه‌زر) یان له‌ کاتی ئیحرامیدا بوو بۆ حه‌ج و عومره‌.

 

له‌مه‌وه‌؛ سه‌باره‌ت به‌ محین یان لێسانه‌وه‌ و ماچکردنی ئه‌ندامی یه‌کتری نێووانی ژن و مێرد یاخوود هه‌ر جۆره‌ ڕابواردنێکی تر هیچی تێدا نییه‌ و جائیزه‌. ئه‌وه‌ش به‌ به‌ڵگه‌ی:


- ئه‌وه‌ ڕابواردنانه‌ ده‌چێته‌ بازنه‌ی ڕێگه‌پێدراوه‌کان.

- ئه‌گه‌ر جیماع و سه‌رجێی حه‌ڵاڵ بێ ئه‌وانه‌ له‌ پێشتره‌.

- هه‌ردوولا بۆیان هه‌یه‌ ده‌ست له‌ هه‌موو جه‌سته‌ی یه‌کتری بده‌ن و سه‌یری بکه‌ن.

- خوای گه‌وره‌ ده‌فه‌رموێنسَاؤُكُمْ حَرْثٌ لَكُمْ فَأْتُوا حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ وَقَدِّمُوا لِأَنْفُسِكُمْ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ مُلَاقُوهُ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ[البقرة:٢٢٣]، واته‌/ ژنانی هاوسه‌رتان کێڵگه‌ن بۆتان و شوێنی چاندنی وه‌چه‌ن، جا به‌ هه‌ر شێوه‌یه‌ک ده‌تانه‌وێت تۆو بوه‌شێننه‌ ناو کێڵگه‌که‌تانه‌وه‌ (به‌ هیوای به‌رهه‌م) و بۆ خۆتان ده‌ست پێشکه‌ری بکه‌ن (سه‌ره‌تا هاوسه‌ری خواناس و چاک هه‌ڵبژێرن، له‌وه‌ودواش دوعاو نزاو خواپه‌رستی به‌رده‌وام فه‌رامۆش مه‌که‌ن)و له‌ خوابترسن و خۆتان له‌ خراپه‌ بپارێزن و چاک بزانن و دڵنیابن که‌ به‌ دیداری خوا شاد ده‌بن و ئه‌م مژده‌یه‌ش بده‌ به‌ ئیمانداران.

 

- ئه‌بووحه‌نیفه‌-ڕه‌حمه‌تی خوای لێ بێت- له‌ وه‌ڵامی پرسیارێکی له‌و جۆره‌دا که‌ ئه‌گه‌ر پیاوێک ده‌ستی بدات له‌ ئه‌ندامی خێزانه‌که‌ی بۆ ئه‌وه‌ی ئاره‌زووی بجووڵێنێ ئایا هیچی تێدایه‌؟ فه‌رمووی"نه‌خێر، ئومێدیش هه‌یه‌ پاداشتی زیاد بکات.".


- ئه‌صبه‌غ ده‌فه‌رموێ جائیزه‌ بۆی بیلێسێته‌وه‌ ئه‌ندامی خێزانه‌که‌ی به‌ زمانی. هه‌روه‌ها له‌ جێیه‌کی تر ده‌فه‌رموێ ئه‌وه‌ی که‌ خه‌ڵکی پێیان باش نییه‌
وه‌کو لایه‌نی پزیشکییه‌ ئه‌گیان وه‌کو شه‌رع جائیزه‌ و ناپه‌سه‌ند نییه‌.


- مالیکیش-ڕه‌حمه‌تی خوا لێ بێت- به‌ جائیزی داناوه‌ لێسانه‌وه‌.


- فه‌نانی شافیعی مه‌زهه‌بیش-ڕه‌حمه‌تی خوای لێ بێت- ده‌فه‌رموێ جائیزه‌ بۆ مێرد هه‌موو جۆره‌ ڕابواردنێک له‌گه‌ڵ خێزانه‌که‌ی ته‌نها ئاڵقه‌ی کۆمی نه‌بێت(واته‌ سه‌رجێی کۆم) ئه‌گه‌رچی به‌ مژینی قیتکه‌(بظر)یشی بێت.


مه‌رداوی حه‌نبه‌لی مه‌زهه‌بیش-به‌ڕه‌حمه‌ت بێت- ده‌فه‌رموێ له‌(الإنصاف) که‌ قاضی له‌ (الجامع)دا فه‌رموویه‌تی جائیزه‌ ماچکردنی ئه‌ندامی ئافره‌ت(خێزان) له‌ پێشی سه‌رجێی و ناپه‌سه‌ندیشه‌ له‌ دوای.. وه‌ بۆی هه‌یه‌ ده‌ستی لێ بدا و ماچی بکات به‌ ئاره‌زووه‌وه‌..

 

به‌ڵام ئه‌گه‌ر ئه‌و ماچکردن و لێسانه‌وه‌ و مژینه‌ ده‌رکه‌وت زیانی ته‌ندورستی لێ ده‌که‌وێته‌وه‌، ئه‌وا له‌و کاته‌دا وازی لێ ده‌هێنرێ چونکه‌ له‌ ئیسلامدا جائیز نییه‌ زیان له‌ خۆ بدرێ یان له‌ خه‌ڵکی بده‌ی" لا ضرر ولا ضرار": رواه ابن ماجه‌.


هه‌روه‌ها ئه‌گه‌ر لایه‌ک له‌ ژن و مێرده‌که‌ پێی قه‌بووڵ نه‌بوو یان ئه‌زییه‌تی پێ بخوات، ئه‌وا دیسان جائیز نییه‌ چونکه‌ خوای گه‌وره‌ ده‌فه‌رموێ: به‌ چاکه‌ له‌گه‌ڵیان تێکه‌ڵی و ژیانگوزه‌رانی ئه‌نجام بده‌نوَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ[النساء:١٩].

 

شایه‌نی باسه‌ هه‌ندێ له‌ زانایانیش پێیان باش نه‌بووه‌ چونکه‌ ده‌ڵێن ئه‌وه‌ له‌گه‌ڵ سروشتی مرۆڤ و په‌یوه‌ندی هاوسه‌ریی و دابونه‌ریتی به‌رزی ئیسلامدا ناوه‌شێته‌وه‌، یاخوود ده‌ڵێن زمان بۆ یادی خوا و قسه‌کردن و نانخواردنه‌ نه‌وه‌ک به‌کارهێنانی له‌و جێگه‌یه‌ که‌ بێگومان پیسی و ته‌ڕایی وای له‌گه‌ڵه‌ ڕه‌نگه‌ بێزی لێ بکرێته‌وه‌.

 

خوای گه‌وره‌ش زاناتره ‌(جل وعلا).‌

وصلى الله على نبینا محمد وعلى آله وصحبه وسلم.

زۆرترین خوێندراوە

  • یەک ڕۆژ
  • یەک هەفتە
  • یەک مانگ

بۆ زانینی سەرپێچی ئوتۆمبێلەکەت کلیک بکە

سلێمانی هەولێر دهۆک

ڕاپرسی

كام جۆری سیستەمی حوكمڕانی بۆ هەرێمی كوردستان دەگونجێت ؟




    
Copyright © 2015 Snur Media. Developed by Avesta Group and powered by Microsoft Azure